Bir uygulamayı yapmak kolaylaştı. O uygulamanın bir işe dönüştüğünü doğrulamak kolaylaşmadı. Beş rakam bu farkı özetliyor.
Bir uygulama mı, bir iş mi?

Bir fikir, bir akşam ve bir yapay zekâ aracı. Sabaha karşı tıklanabilir butonları, bir adı, hatta bir logosu olan bir uygulama hazır. Kodu okumadan, yapay zekânın önerdiğini kabul ederek yazılım üretmenin adı artık “vibe coding”. Collins Sözlüğü onu 2025’in kelimesi seçti.
Bu gerçek bir kazanım: Teknik bilgisi sınırlı insanlar da bir fikri sınayabiliyor. Bu raporun sorusu ise o ekrandan çıkardığımız sonuç: Çalışan bir prototip, bir işin kurulabileceğini ne kadar gösteriyor?
Hissedilen ilerleme ile doğrulanmış sonuç her zaman örtüşmüyor. Çalışan bir prototipi iş kurma yetkinliğinin kanıtı saymaya bu raporda ürün–iş yanılgısı diyoruz. Bu bir kişilik kusuru değil; ilerlemenin işaretleri hızlı, sonucun işaretleri yavaş geldiği için ortaya çıkıyor.
- %19
Deneyimli geliştiriciler yapay zekâyla yüzde 20 hızlandıklarını düşündü. Ölçülen süre ise yüzde 19 uzadı.
- %36
Yapay zekâ asistanı kullananların yüzde 36’sı saldırıya açık kod yazdı; asistansız grupta bu oran yüzde 7. Üstelik kodlarını daha güvenli sandılar.
- 557 bin
2025’te App Store’a gönderilen yeni uygulama sayısı (tahmin). Bir önceki yıla göre yüzde 24 artış.
- %5
Yeni abonelik uygulamalarının yaklaşık yüzde 5’i 10.000 dolar gelir eşiğine ulaşıyor. Uygulama çıkarmak ile gelir elde etmek arasında dik bir kayıp var.
- %43
Kapanan girişimlerde en sık kök neden zayıf ürün-pazar uyumu. Asıl darboğaz kod değil, pazar.
Prototip hiç bu kadar ucuz olmamıştı

Kanıtlar, fikirden çalışan bir ilk sürüme ulaşmanın hızlandığını gösteriyor. Daha önce teknik engel yüzünden hiç denenmeyecek fikirler artık sınanabiliyor.
Read the full chapter in the report“Bitti” hissi, doğrulanmış bir sonuç değil

Deneyimli geliştiriciler bile kendi hızlarını yanlış tahmin edebiliyor. Kodu hiç okumayan bir kullanıcının “bitti” hissine bu yüzden ayrı bir doğrulama adımı gerekiyor.
Read the full chapter in the reportGüvende hissetmek, güvende olmak değil

“Bir saatte uygulama yaptım” cümlesinin görünmeyen tarafı, o uygulamanın çoğu zaman başkalarının verisini taşıması. Burada fark, bireysel bir yanılgıdan üçüncü kişileri etkileyen bir riske dönüşüyor.
Read the full chapter in the reportArz patladı, gelir patlamadı

Vibe coding, yazılım üretme darboğazını gevşetiyor; ama girişimler en çok bu yüzden başarısız olmuyor. Pazar, müşteri ve satış darboğazı yerinde duruyor.
Read the full chapter in the reportNe yapmalı? Kodlamadan önce sonucu yazın
İlerlemeyi ekran sayısıyla değil, gerçek kullanıcı davranışıyla ölçün.
Bireyler ve girişimciler için
- 01Sonucu tek cümleyle yazın
“Kim, hangi işi, hangi kanıtla daha iyi yapacak?”
- 02Özellik eklemeden önce kullanıcıyla konuşun
Ödeme niyeti, beğeniden daha güçlü bir kanıttır.
- 03Yayından önce gözden geçirtin
Kişisel veri işliyorsanız kodu anlayan birine gösterin; harcama limiti koyun.
- 04Zamanınızı iki kaleme ayırın
Geliştirme ve doğrulama. Oran uzun süre tek tarafa kayıyorsa durup bakın.
Kurumlar için
- 01Araçları kayda alın
Hangi araç, hangi veriyi işliyor; bakımı kimde?
- 02Ekranı değil, sonucu ölçün
Kontrol ve düzeltme süresi dahil.
- 03Bir durma ölçütü yazın
Hangi kanıt gelmezse proje biter?
- 04Önce temeli sağlamlaştırın
Test, sürüm kontrolü ve kod incelemesi olgun değilse yatırım önce oraya.
Eğitimciler ve programlar için
- 01Başarı ölçütü uygulama olmasın
Hangi varsayım doğrulandı, hangisi açık kaldı?
- 02Demo gününe müşteri kanıtı ekleyin
Kaç kişiyle konuşuldu, kaç kişi ödemeye niyetli?
- 03Araçsız küçük bir değişiklik isteyin
Kodun bir bölümünü açıklayabilmek, bitirmekten iyi bir ölçüt.
- 04Soru sormayı öğretin
Açıklama istemek öğrenmeyi korudu. Bunu kendi programlarımızda da ölçeceğiz.
FULL REPORTThe full report, in your inbox.
We email you the full “Bir saatte uygulama, bir yılda müşteri” report (19 pages, in Turkish) free of charge.
Yayınlayan ve hazırlayan: Konsantre
More reports
All reports- RAPOR 06

Pilotta kalan yapay zekâ
Kurumlar yapay zekânın değerini hissediyor; kâra yansıyan sonuç aynı hızla büyümüyor. Pilottan sonuca geçişin ölçümü.
- RAPOR 07

Koltuk değneği mi, antrenör mü?
Yapay zekâ öğrenmeye yardım da edebilir, yerine de geçebilir: Farkı aracın tasarımı ve araçsız ölçüm belirliyor.
- RAPOR 08

Türkiye YZ Nabzı 2027: Neyi, nasıl ölçeceğiz?
Türkiye'de yapay zekâ kullanımı ikiye katlandı; sonucu ölçen veri yok. Hissedilen ilerlemeyi gerçek sonuçla karşılaştıracak araştırmanın planı.